„Jota” z Triestu – tradycyjna włoska zupa z kapusty kiszonej
„Jota” to tradycyjna zupa z Triestu, miasta położonego w północno-wschodnich Włoszech, w regionie Friuli-Wenecja Julijska, gdzie kultury włoska, słoweńska i austriacka przenikają się również przy stole. Charakterystyczny smak zupy zawdzięczamy połączeniu kapusty kiszonej, fasoli i ziemniaków. Dla wzbogacenia smaku dodaje się również boczek, wędzone żeberka wieprzowe lub skórki wieprzowe.
Początki „joty” sięgają odległych czasów i tradycji ludowej słoweńskiego Krasu, gdzie była uważana za potrawę przygotowywaną z tego, co akurat było pod ręką. Nazwa prawdopodobnie wywodzi się od łacińskiego słowa jutta, oznaczającego „breję” lub „rzadką, wodnistą zupę”. Według innych hipotez może mieć słowiańskie lub friulijskie korzenie.
W Trieście „jota” od zawsze uchodziła natomiast za wyjątkową lokalną specjalność. W jednym z friulijskich przysłów pojawia się powiedzenie: „Simpri jote, simpri jote e mai polente e lat”, czyli „Zawsze jota, zawsze jota, nigdy polenta z mlekiem”.
Jeśli lubisz wyraziste, rozgrzewające zupy, koniecznie poznaj ten przepis.
Na blogu znajdziesz również inne przepisy na rozgrzewające zupy, idealne na chłodne jesienne i zimowe dni, między innymi na:
- Zupa krem dyniowo-pomarańczowa
- Włoska zupa cebulowa z Toskanii – „Carabaccia”
- Rozgrzewająca zupa rybna
- Warzywna zupa toskańska – „Acquacotta”
- Zupa krem z kalafiora i pora
- Toskańska ribollita
„Jota” z Triestu
Sprzęt
- duży garnek do zupy
- mniejszy garnek do gotowania fasoli i ziemniaków
- garnek do bulionu
- deska do krojenia
- nóż kuchenny
- patelnia
- drewniana łyżka
- chochla
Składniki
- 500 g kapusty kiszonej
- 500 g ugotowanej fasoli np. borlotti lub białej
- 500 g ziemniaków
- 4 ząbki czosnku
- 2 liście laurowe
- ½ łyżeczki kminku
- 1-1,2 l bulionu warzywnego
- 100 g wędzonego boczku (opcjonalnie, w wersji tradycyjnej z mięsem)
- sól i świeżo mielony czarny pieprz do smaku
- oliwa z oliwek
Instrukcje
Przygotowanie kapusty kiszonej
- W dużym garnku rozgrzewamy 2-3 łyżki oliwy.
- Na oliwie podsmażamy 2 ząbki czosnku.
- Do garnka wrzucamy 500 g kapusty kiszonej, 2 listki laurowe oraz 1/2 łyżeczki kminku.
- Kapustę podsmażamy ok. 5 minut, mieszając od czasu do czasu.
- Kapustę zalewamy ciepłym bulionem warzywnym tak, aby była przykryta.
- Gotujemy na małym ogniu przez około 25-30 minut, aż zmięknie.
Przygotowanie ziemniaków i fasoli
- W drugim garnku rozgrzewamy 2-3 łyżki oliwy.
- Na oliwie podsmażamy 2 ząbki czosnku oraz 500 g ziemniaków pokrojonych w kostkę ok. 5 minut.
- Ziemniaki zalewamy ciepłym bulionem warzywnym tak, aby były przykryte i gotujemy ok. 10 minut.
- 5 minut przed końcem gotowania ziemniaków dodajemy 500 g ugotowanej fasoli.
Zupa "Jota" z Triestu
- Do garnka z kapustą kiszoną dodajemy 2/3 ziemniaków i fasoli.
- Resztę ziemniaków i fasoli blendujemy do jednolitej konsystencji.
- Z zupy wyjmujemy listki laurowe.
- Do zupy dodajemy zblendowane ziemniaki z fasolą, które zagęszczą zupę bez dodawania zasmażki z mąki.
- Doprawiamy świeżo mielonym pieprzem i, jeśli to konieczne, solą.
- Zupę możesz podać z dodatkiem podsmażonego na patelni boczku, który nada zupie jeszcze bardziej wyrazistego smaku i aromatu.
- Jeśli jednak wolisz lżejszą wersję, możesz zrezygnować z boczku i podać zupę bez żadnych dodatków.
- Przed podaniem skrapiamy jotę odrobiną oliwy z oliwek, która podkreśla smak składników i nadaje zupie wyjątkowego aromatu.
Film
Uwagi
-
Kapusta kiszona: jeśli jest bardzo kwaśna, możesz ją lekko przepłukać przed gotowaniem.
-
Fasola: użyłam fasoli borlotti, ale możesz zastąpić ją fasolą cannellini lub fasolą jaś.
-
Konsystencja: jeśli zupa jest zbyt gęsta, dolej trochę gorącej wody lub bulionu. Możesz też rozgnieść część fasoli, aby ją zagęścić.
-
Boczek: możesz podać jotę z podsmażonym boczkiem lub bez dodatków, w wersji wegetariańskiej.
-
Na następny dzień: jota smakuje jeszcze lepiej po odgrzaniu, gdy smaki dobrze się połączą.
Jeśli przygotujesz danie z mojego przepisu, koniecznie daj znać w komentarzu, będzie mi ogromnie miło!
W przypadku pytań dotyczących przepisu możesz skontaktować się ze mną przez Instagram, Facebook lub zostawić komentarz pod wpisem.
Zapraszam Cię również na mojego Substacka, gdzie dzielę się dodatkowymi inspiracjami, kulisami tworzenia przepisów i włoskim klimatem prosto z kuchni.
Życzę Ci wspaniałego czasu w kuchni, smacznego i… buon appetito!
